Υποχρεωτική η υποβολή του Ε8 από 1η Σεπτεμβρίου

Υποχρεωτική καθίσταται από 1^η Σεπτεμβρίου, η υποβολή του νέου εντύπου Ε8. Επί της ουσίας, με την έναρξη του νέου μήνα, παύει να ισχύει η υποχρέωση χειρόγραφης τήρησης του ειδικού βιβλίου υπερωριών και ξεκινάει η υλοποίηση της νέας διαδικασίας.

 

Πρόκειται για το έντυπο, το οποίο αναγγέλλει κάθε μεταβολή στο καθιερωμένο ωράριο εργασίας ή αφορά το χρόνο εργασίας του προσωπικού και την οργάνωσή του.

 

Αποτελεί προϊόν σχετικής απόφασης του υπουργείου Εργασίας, αναφορικά με τον επαναπροσδιορισμό των παραμέτρων που σχετίζονται με την ηλεκτρονική υποβολή εντύπων, που εντάσσονται στον τομέα ευθύνης του Σώματος Επιθεώρησης Εργασίας και του ΟΑΕΔ.

 

Πότε πραγματοποιείται η υποβολή του

 

Το Ε8 υποβάλλεται πριν την έναρξη υπερεργασίας ή νόμιμης υπερωριακής απασχόλησης. Σημειώνεται ότι όλα τα στοιχεία, τα οποία σχετίζονται με την υπερεργασία και τη νόμιμη υπερωριακή απασχόληση και καταχωρούνται σε έντυπο Ε8, που υποβάλλεται με επιτυχία, είναι εφικτό να τροποποιηθούν με νέα τροποποίηση, πριν πραγματοποιηθεί η αλλαγή.

 

Σε ό,τι αφορά το συγκεκριμένο έντυπο, είναι δυνατόν να υποβάλλεται και με αποστολή sms από κινητό τηλέφωνο. Προϋπόθεση για να συμβεί αυτό, είναι να έχει δηλώσει ο εργοδότης, αριθμό κινητού τηλεφώνου στο Πληροφοριακό Σύστημα ΕΡΓΑΝΗ. Την ευθύνη για τη δήλωση του κινητού τηλεφώνου, αλλά και για την αλλαγή του, εφόσον χρειαστεί, την έχει εξ’ όλοκλήρου ο εργοδότης. Σημειώνεται πως όταν το Ε8 υποβάλλεται μέσω sms, ο αριθμός πρωτοκόλλου και η ημερομηνία υποβολής του εντύπου, αποτελούν αποδεικτικό υποβολής του.

 

Πώς ορίζεται η υπερεργασία – υπερωρία

 

Κατά τη νομοθεσία, για την υπερεργασία κριτήριο αποτελεί η εβδομαδιαία απασχόληση του μισθωτού. Υπερεργασία χαρακτηρίζεται η υπέρβαση του συμβατικού ωραρίου των 40 ωρών εβδομαδιαίως και μέχρι 8 ώρες επί εξαημέρου (6Χ8) και 5 ώρες επί πενθημέρου (5Χ9). Όταν το ωράριο έχει κατανεμηθεί ισομερώς στις ημέρες της εβδομάδος, η υπέρβαση των 40 ωρών σημαίνει υπέρβαση του ημερησίου ωραρίου των 6 ωρών και 40 λεπτών (επί εξαημέρου) κατά 1 ώρα και 20 λεπτά (= 8 ώρες) και των 8 ωρών (επί πενθημέρου) κατά 1 ώρα (=9 ώρες).

 

Αναφορικά με τις υπερωρίες λαμβάνεται υπόψη η ημερήσια απασχόληση. Ως υπερωρία, θεωρείται η υπέρβαση του ωραρίου για το 8ωρο σε εξαήμερη εργασία και του 9ώρου για πενθήμερη εργασία. Η αμοιβή για την υπερωρία προκύπτει με προσαύξηση του ωρομισθίου κατά 40%.

Πηγή :  forologikanea.gr

Εργάνη : Όλες οι αλλαγές για εργαζόμενους και εργοδότες

Νόμο του Κράτους αποτελεί πλέον το νέο προστατευτικό πλαίσιο για τους εργαζόμενους που πλήττονται από συνεχώς αυξανόμενα φαινόμενα απλήρωτης και υποδηλωμένης ή αδήλωτης εργασίας, καθώς ψηφίστηκε από την κυβερνητική πλειοψηφία στη Βουλή και δημοσιεύτηκε χθες ( 13/09/2017) στο ΦΕΚ.

 

Ο νόμος προβλέπει επίσης, νέες υποχρεώσεις και δεσμευτικά χρονοδιαγράμματα για το σύνολο των εργοδοτών. Μάλιστα, η πλειοψηφία των εργοδοτικών οργανώσεων επεσήμανε στη Βουλή ότι οι συγκεκριμένες ρυθμίσεις αυξάνουν αντί να μειώνουν τα γραφειοκρατικά εμπόδια που δυσχεραίνουν την καθημερινή λειτουργία των επιχειρήσεων.

 

Αναλυτικά, οι εργοδότες θα πρέπει να καταχωρούν στο πληροφοριακό σύστημα Εργάνη κάθε αλλαγή ή τροποποίηση του ωραρίου ή της οργάνωσης του χρόνου εργασίας των εργαζομένων, το αργότερο έως και την ημέρα αλλαγής και σε κάθε περίπτωση πριν την ανάληψη υπηρεσίας από τους εργαζομένους, καθώς και την υπερεργασία και τη νόμιμη κατά την ισχύουσα νομοθεσία υπερωριακή απασχόληση πριν την έναρξη πραγματοποίησής της.

 

Μάλιστα, αν διαπιστωθεί από τα αρμόδια ελεγκτικά όργανα ότι οι υπερωρίες ή κάθε άλλη αλλαγή στο ωράριο εργασίας δεν έχει δηλωθεί, θα επιβάλλονται πρόστιμα. Η ισχύς της υποχρέωσης θα ξεκινήσει μετά την υπογραφή της σχετικής υπουργικής απόφασης που απαιτείται για τον καθορισμό των λεπτομερειών, όπως η διαδικασία καταχώρισης και τα στοιχεία που πρέπει να γνωστοποιούνται.

 

Εργοδότες που εκτελούν οικοδομική εργασία ή τεχνικό έργο, υποχρεούνται να αναγγέλλουν ηλεκτρονικά στο Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα του ΣΕΠΕ το απασχολούμενο προσωπικό, πριν από την έναρξη κάθε ημερήσιας απασχόλησης. Αντίγραφο του εντύπου της αναγγελίας για κάθε ημέρα απασχόλησης θα πρέπει μάλιστα, να τηρείται στον τόπο εκτέλεσης του έργου με ευθύνη του εργοδότη και να τίθεται στη διάθεση των ελεγκτικών οργάνων, προς έλεγχο, καθώς σε διαφορετική περίπτωση θα επιβάλλονται πρόστιμα. Ως εργοδότης θεωρείται ο εργολάβος και ο υπεργολάβος που έχουν αναλάβει την εκτέλεση της οικοδομικής εργασίας ή του τεχνικού έργου. Και σε αυτήν την περίπτωση η ισχύς της διάταξης θα ξεκινήσει με την υπογραφή υπουργικής απόφασης.

 

Τρίτη διάταξη προβλέπει ότι ο εργοδότης πρέπει να αναγγέλλει στο σύστημα Εργάνη, με ηλεκτρονική υποβολή των σχετικών εντύπων, κάθε περίπτωση οικειοθελούς αποχώρησης μισθωτού ή καταγγελίας σύμβασης εργασίας αορίστου χρόνου ή λήξης σύμβασης εργασίας ορισμένου χρόνου ή έργου το αργότερο μέσα σε 4 εργάσιμες ημέρες από την ημέρα αποχώρησης του εργαζόμενου.

 

Η αναγγελία οικειοθελούς αποχώρησης του μισθωτού θα πρέπει να συνοδεύεται υποχρεωτικά είτε από ηλεκτρονικά σαρωμένο έντυπο υπογεγραμμένο από τον εργοδότη και τον εργαζόμενο είτε από εξώδικη δήλωση του εργοδότη προς τον εργαζόμενο, με την οποία τον ενημερώνει ότι πρόκειται για οικειοθελή αποχώρηση και ότι αυτή θα αναγγελθεί στο σύστημα. Μάλιστα, η εξώδικη δήλωση του εργοδότη θα πρέπει να επιδίδεται στον εργαζόμενο το αργότερο 4 εργάσιμες ημέρες από την οικειοθελή του αποχώρηση και η αναγγελία θα γίνεται την επόμενη εργάσιμη ημέρα από την επίδοση της εξώδικης δήλωσης. Αν ο εργοδότης δεν τηρήσει εμπρόθεσμα τις υποχρεώσεις αναγγελίας οικειοθελούς αποχώρησης, συμπεριλαμβανομένης της υποβολής των συνοδευτικών εγγράφων, η σύμβαση εργασίας θα θεωρείται ότι λύθηκε με άτακτη καταγγελία του εργοδότη.

 

Τέλος, προβλέπεται η υποχρέωση του εργοδότη να εφοδιάζει τους εργαζόμενους με αντίγραφο ή απόσπασμα του πίνακα προσωπικού όταν εργάζονται εκτός της έδρας της επιχείρησης ή του παραρτήματος της και δεν έχουν πρόσβαση στα παραπάνω αναφερόμενα στοιχεία.

 

Οι αλλαγές στα έντυπα για το 4ήμερο ισχύουν από την ημέρα δημοσίευσης του ΦΕΚ ( 13/09/2017 )

Πηγή :  http://www.forologikanea.gr

Από 1 έως 21 Οκτωβρίου η ηλεκτρονική υποβολή των ετήσιων καταστάσεων προσωπικού των επιχειρήσεων

Με απόφαση που υπέγραψε ο υπουργός Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας κ. Γιάννης Βρούτσης πραγματοποιούνται σημαντικές βελτιώσεις στο περιεχόμενο και τη δομή του πληροφοριακού συστήματος «Εργάνη»
με σκοπό την περαιτέρω οργανωτική αναβάθμιση του υπουργείου Εργασίας και, συνεπώς, την αποτελεσματικότερη στρατηγική και επιχειρησιακή παρέμβασή του στην αγορά εργασίας.
Μεταξύ των πολλών και σημαντικών αλλαγών και συμπληρώσεων στο πληροφοριακό σύστημα «Εργάνη» ξεχωρίζουν:
Ι. Η καθιέρωση ειδικού ερωτηματολογίου με το οποίο θα αποτυπώνονται οι ανάγκες των ελληνικών επιχειρήσεων σε ειδικότητες και δεξιότητες εργαζομένων.
Το ερωτηματολόγιο αυτό, το οποίο θα συμπληρώνεται - αρχικά σε προαιρετική βάση - από τις επιχειρήσεις στο πλαίσιο της ετήσιας ηλεκτρονικής υποβολής των καταστάσεων προσωπικού τους, αποτελεί μέρος ενός ευρύτερου και κρίσιμου έργου: της δημιουργίας, για πρώτη φορά στην Ελλάδα, ενός μόνιμου μηχανισμού διάγνωσης των αναγκών της αγοράς εργασίας. Με αυτόν τον μόνιμο μηχανισμό διάγνωσης, αλλάζουν όλα όσα γνωρίζαμε σε ό,τι αφορά στο σχεδιασμό και την υλοποίηση δράσεων/προγραμμάτων απασχόλησης και κατάρτισης στη χώρα μας, καθώς οι δράσεις - προγράμματα θα είναι πλέον στοχευμένες στις πραγματικές ανάγκες της παραγωγής, των αναπτυξιακών προτεραιοτήτων της χώρας και, πρωτίστως, των ίδιων των ανέργων. Αποτελεί μια μεταρρυθμιστική τομή στο πεδίο των πολιτικών απασχόλησης που μέσω της αποτελεσματικότερης σύζευξης προσφοράς και ζήτησης εργασίας θα συμβάλλει καθοριστικά στην αντιμετώπιση της διαρθρωτικής διάστασης της ανεργίας στην Ελλάδα.

ΙΙ. Η πλήρης παρακολούθηση και ο έλεγχος υλοποίησης των συγχρηματοδοτούμενων προγραμμάτων μαθητείας, πρακτικής άσκησης, κατάρτισης και κοινωφελούς εργασίας, μέσω του πληροφοριακού συστήματος «Εργάνη».
Αφήνουμε οριστικά πίσω μας την εποχή που ο ρυθμός απορροφητικότητας αποτελούσε το μοναδικό δείκτη επιτυχίας των ενεργητικών πολιτικών απασχόλησης και κατάρτισης, εστιάζοντας πλέον στην ποιοτική εφαρμογή των προγραμμάτων ώστε κάθε ευρώ να έχει πολλαπλασιαστικό αποτέλεσμα. Το πληροφοριακό σύστημα «Εργάνη» θα καταγράφει συστηματικά κάθε πληροφορία και λεπτομέρεια για την εφαρμογή αυτών των δράσεων, ελέγχοντας έτσι την αποτελεσματική υλοποίησή τους και, κυρίως, τον πραγματικό αντίκτυπο που θα έχουν τα προγράμματα στην εργασιακή διαδρομή των ωφελουμένων.

ΙΙΙ. Ο ορισμός του χρονικού διαστήματος από 1 έως 21 Οκτωβρίου ως περιόδου ηλεκτρονικής υποβολής των ετήσιων καταστάσεων προσωπικού των επιχειρήσεων.
Πρόκειται για συντετμημένη σε σχέση με το παρελθόν προθεσμία υποβολής, καθώς οι εκπρόσωποι των επιχειρήσεων δεν θα χρειάζεται πλέον να καταγράψουν εξαρχής το σύνολο του προσωπικού τους (είναι ήδη καταγεγραμμένο στο σύστημα «Εργάνη»), αλλά μόνο τις μεταβολές που έχουν μεσολαβήσει. Παράλληλα, πρέπει να σημειωθεί ότι το πληροφοριακό σύστημα «Εργάνη» έχει πλέον τη δυνατότητα να αποτυπώνει σε ημερήσια βάση τον ακριβή αριθμό του συνόλου των μισθωτών εργαζομένων στη χώρα μας (δηλαδή το «απόθεμα» μισθωτής εργασίας), καθώς και την εξέλιξή του ανάλογα με τις ήδη καταγραφόμενες ροές και μεταβολές.

Με αφορμή την υπογραφή αυτής της σημαντικής απόφασης, ο υπουργός Εργασίας Γιάννης Βρούτσης δήλωσε τα εξής:
«Οι μεγάλες δομικές μεταρρυθμίσεις στο υπουργείο Εργασίας συνεχίζονται με αμείωτο ρυθμό. Το πληροφοριακό σύστημα «Εργάνη» αναβαθμίζεται και εξελίσσεται διαρκώς, ξεδιπλώνοντας νέες δυνατότητες που λειτουργούν ευεργετικά τόσο για την ποιότητα και αποτελεσματικότητα των πολιτικών απασχόλησης όσο και για την απλούστευση των διοικητικών διαδικασιών που αντιμετωπίζουν επιχειρήσεις και εργαζόμενοι.
Για πρώτη φορά στην Ελλάδα και με βασικό άξονα το πληροφοριακό σύστημα «Εργάνη» δημιουργούμε εντός του 2014 μόνιμο μηχανισμό διάγνωσης αναγκών της αγοράς εργασίας. Τα προγράμματα απασχόλησης και κατάρτισης δεν θα σχεδιάζονται πλέον «στα τυφλά» όπως στο παρελθόν, αλλά στη βάση των πραγματικών αναγκών των επιχειρήσεων και των ανέργων. Πρόκειται για ένα μοναδικό και καινοτόμο εργαλείο στην προσπάθειά μας για την καταπολέμηση της ανεργίας και ειδικά αυτής των νέων».

Μείωση κατά 1,1% των ασφαλιστικών εισφορών

Από 1η Νοεμβρίου θα ισχύσει τελικά η μείωση 1,1 των ασφαλιστικών εισφορών

 Κατάργηση Εργοδοτικών Εισφορών 1,1
1. Η προβλεπόμενη από τη διάταξη της περίπτωσης γ΄ της παραγράφου 1 του άρθρου 7 του Ν.Δ. 2963/54 (Α΄, 195), όπως τροποποιήθηκε και ισχύει, εισφορά 0,75% επί των ημερομισθίων και μισθών των εργαζομένων υπέρ του Οργανισμού Εργατικής Κατοικίας, η οποία βαρύνει τον οικείο εργοδότη, καταργείται από 1 Νοεμβρίου 2012.

2. Η προβλεπόμενη από τις διατάξεις της περίπτωσης β΄ της παραγράφου 1 του άρθρου 3 του νόμου 678/1977 (Α΄,246) και του εδάφιου Γ του άρθρου 7 του ν.3144/2003 (Α΄,111) εισφορά 0,35% υπέρ Οργανισμού Εργατικής Εστίας, η οποία βαρύνει τον οικείο εργοδότη, καταργείται από 1 Νοεμβρίου 2012.

3. Με απόφαση του Υπουργού Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας δύναται να καθοριστεί και κάθε άλλο αναγκαίο ζήτημα για την εφαρμογή των παραγράφων 1 και 2 του άρθρου αυτού.

Και η αιτιολογική

Σύμφωνα με το ν.4046/2012 και σε εκτέλεση των ρυθμίσεων του Κεφαλαίου Ε΄ «Διαρθρωτικές Μεταρρυθμίσεις », παράγραφος 29 του Μνημονίου Οικονομικής και Χρηματοπιστωτικής Πολιτικής και του Κεφαλαίου 4 «Διαρθρωτικές Μεταρρυθμίσεις για την ενίσχυση της ανάπτυξης » παράγραφος 4.1 «Διασφάλιση της ταχείας προσαρμογής της αγοράς εργασίας και ενίσχυση των θεσμών εργασίας » του Μνημονίου Συνεννόησης στις Συγκεκριμένες Προϋποθέσεις Οικονομικής Πολιτικής, τα σχέδια των οποίων εγκρίθηκαν κατά την παρ.2 του άρθρου 1 του ν.4046/2012 και προσαρτήθηκαν , ως παράρτημα V, στον ως άνω νόμο, προβλέπεται για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, της επιχειρηματικότητας και της  μείωσης  του μη μισθολογικού κόστους εργασίας , η μείωση των κοινωνικών εισφορών στο ΙΚΑ κατά 5 ποσοστιαίες μονάδες.

Σε πρώτη φάση, για την επίτευξη του σκοπού αυτού, με την παρούσα διάταξη καταργούνται οι διατάξεις με τις οποίες προβλεπόταν εργοδοτική εισφορά σε συνολικό ποσοστό 1,10% υπέρ των καταργηθέντων πλέον,  Οργανισμών Εργατικής Κατοικίας και Εργατικής Εστίας.

Βοnus 5% στις εισφορές για τους συνεπείς εργοδότες

Aπό τον Οκτώβριο οι συνεπείς εργοδότες θα έχουν όφελος 5% στις εισφορές της κύριας ασφάλισης που καταβάλλουν, σύμφωνα με νομοθετική ρύθμιση. Επιπλέον, καθίσταται υποχρεωτική η καταβολή των εισφορών μέσω τραπέζης ταυτόχρονα με την πληρωμή των αποδοχών. Από την 1η Απριλίου η υποχρεωτική εφαρμογή του μέτρου. Την ίδια ώρα, μειώσεις μισθών έως 20% για τουλάχιστον 16.922 εργαζόμενους έφερε σε 40 ημέρες η εφαρμογή από τις 14 Φεβρουαρίου του νέου νόμου για τις συμβάσεις εργασίας.

Οι εισφορέςΣτις αρχές Οκτωβρίου θα έχουν όφελος οι συνεπείς στην καταβολή των ασφαλίστρων στο ΙΚΑ επιχειρήσεις (ακόμη και όσες μειώνουν τους μισθούς) με μείωση σε ποσοστό 5% των ασφαλιστικών εισφορών της κύριας ασφάλισης. Το bonus προβλέπει νομοθετική ρύθμιση που προωθεί άμεσα για ψήφιση στη Βουλή ο υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης Γ. Κουτρουμάνης.

Η καταβολή των εισφορών θα γίνεται από την 1η Απριλίου υποχρεωτικά μέσω τραπέζης και ταυτόχρονα με την πληρωμή των αποδοχών, έτσι ώστε να ελέγχεται αν αποδίδονται οι εισφορές, οι οποίες αντιστοιχούν στους καταβαλλόμενους μισθούς.

Η νομοθετική ρύθμιση «Από 1/4/2012 οι ασφαλιστικές εισφορές υπέρ ΙΚΑ - ΕΤΑΜ καταβάλλονται σε πιστωτικά ιδρύματα και ΕΛΤΑ, εντός της προβλεπόμενης από την παρ. 3 του άρθρου 26 του Α.Ν. 1846/51, όπως ισχύει, προθεσμίας, ταυτόχρονα με τις αποδοχές των εργαζομένων που αντιστοιχούν στον ίδιο μήνα απασχόλησης».

«Στους εργοδότες Κοινών Επιχειρήσεων πλην Δημοσίου, ΝΠΔΔ, ΟΤΑ α' και β' βαθμού που καταβάλλουν, ανελλιπώς, εντός της προβλεπόμενης προθεσμίας τις τρέχουσες ασφαλιστικές εισφορές, από την ημερομηνία ισχύος του νόμου αυτού και για έξι συνεχείς μισθολογικές περιόδους, παρέχεται έκπτωση επί των τρεχουσών ασφαλιστικών εισφορών της κύριας ασφάλισης σε ποσοστό 5%. Η μείωση των ασφαλιστικών εισφορών κατά 5% αναστέλλεται σε περίπτωση μη τήρησης της ανελλιπούς καταβολής των τρεχουσών ασφαλιστικών εισφορών».

ΠΟΙΕΣ ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΣΥΛΛΟΓΙΚΕΣ ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΨΗΦΙΣΗ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ 37 ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΝΟΜΟΥ4024/11 ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑΚΗ ΕΦΕΔΡΕΙΑ

Σε εκτέλεση του άρθρου 22 του Συντάγματος του έτους 1975, το έτος 1990 ψηφίσθηκε ο νόμος 1876 με σκοπό την απελευθέρωση των συλλογικών διαπραγματεύσεων και των συλλογικών συμβάσεων εργασίας από τον κρατικό παρεμβατισμό που είχε θεσμοθετήσει ο μέχρι τότε ισχύων νόμος 3239/1955, ο οποίος είχε ψηφισθεί κάτω από εντελώς διαφορετικές κοινωνικές, οικονομικές και πολιτικές συνθήκες και σκοπιμότητες της μεταπολεμικής εποχής.

Συγκεκριμένα το άρθρο 22 παρ.2 του Συντάγματος ορίζει ότι οι γενικοί όροι εργασίας καθορίζονται μεν με νόμο που ψηφίζεται από το νομοθετικό Σώμα (Βουλή), συμπληρώνονται όμως από τις συλλογικές συμβάσεις εργασίας που συνάπτονται με ελεύθερες διαπραγματεύσεις και αν αυτές αποτύχουν με τους κανόνες που θέτει η διαιτησία. Το δε άρθρο 4 του Ν. 1876/1990, ορίζει ότι οι συνδικαλιστικές οργανώσεις εργαζομένων και εργοδοτών καθώς και οι μεμονωμένοι εργοδότες, προκειμένου για τις επιχειρησιακές συλλογικές συμβάσεις, έχουν δικαίωμα και υποχρέωση να διαπραγματεύονται για την κατάρτιση συλλογικής σύμβασης εργασίας. Ο ορισμός των εκπροσώπων των συνδικαλιστικών οργανώσεων για την διαπραγμάτευση γίνεται με απόφαση του Διοικητικού τους Συμβουλίου, εκτός αν το καταστατικό τους ορίζει διαφορετικά.

Αποτέλεσμα των βασικών αυτών για τις συλλογικές συμβάσεις εργασίας διατάξεων είναι, όπως γίνεται παγίως δεκτό από τη θεωρία και τη νομολογία, ότι το Κράτος αφενός δεν μπορεί και δεν πρέπει να επεμβαίνει με κάθε τρόπο στις συλλογικές διαπραγματεύσεις των κοινωνικών εταίρων και αφετέρου να ρυθμίζει ζητήματα εργασίας που από το Σύνταγμα και το νόμο έχουν ανατεθεί στις οργανώσεις εργοδοτών και εργαζομένων και μάλιστα με τρόπο δυσμενέστερο από αυτόν που τα μέρη της συλλογικής διαπραγμάτευσης έχουν συμφωνήσει (Άρθρα 2, 7 και 8 Ν. 1876/1990 βλ. και Σ.τ.Ε. 2999/1993, 4555/1996), εκτός φυσικά από ζητήματα που αφορούν τη γενική δημόσια τάξη που εκφεύγουν από το πεδίο της συλλογικής αυτονομίας (Σχετ. η Ν.Σ.Κ. 84/2001).

Με τη ψήφιση του άρθρου 37 του νόμου 4024/2011, που ισχύει από την ημερομηνία δημοσίευσής του στο ΦΕΚ 226 τ. Α΄ της 27-10-2011, επιδιώκεται να διευκολυνθούν οι διαπραγματεύσεις για τη σύναψη συλλογικής σύμβασης εργασίας στο πεδίο της επιχείρησης, επειδή τόσο με την ισχύουσα μέχρι της 17-12-2010 διάταξη του άρθρου 3 του Ν. 1876/1990, όσο και με την ισχύσασα μέχρι την 31-10-2011, ημέρα δημοσίευσης του νέου νόμου 4024/2011, διάταξη της παρ. 5Α του άρθρου 13 του Ν. 3899/2010, που ίσχυσε από 17-12-2010, δεν είχαν υπογραφεί επιχειρησιακές συλλογικές συμβάσεις προσαρμοσμένες στο πνεύμα και στο σκοπό του Ν. 3845/2010 του γνωστού μας Μνημονίου.

Συγκεκριμένα με την παρ. 1 του άρθρου 37 του νέου αυτού νόμου ορίζεται, σε αντίθεση με τον βασικό για τις συλλογικές συμβάσεις εργασίας Ν. 1876/1990, ο οποίος να σημειωθεί είχε ψηφισθεί ομόφωνα από όλες τις πτέρυγες της τότε Βουλής των Ελλήνων, αλλά και του πρόσφατου Ν. 3899/2010, που ήδη καταργείται άδοξα, πριν δηλαδή λειτουργήσει και κριθεί νομολογιακά, ότι οι επιχειρησιακές συλλογικές συμβάσεις του άρθρου 3 του Ν. 1876/1990, μπορούν να υπογράφονται, αν δεν υπάρχει συνδικαλιστική οργάνωση στην επιχείρηση, από «Ένωση Προσώπων», χωρίς όμως να προσδιορίζεται το είδος και η μορφή των Ενώσεων αυτών. Ο προσδιορισμός αυτός καθίσταται αναγκαίος επειδή στο Ν. 1264/1982, που ρυθμίζει μεταξύ των άλλων την ίδρυση και λειτουργία των συνδικαλιστικών οργανώσεων των εργαζομένων (ΦΕΚ 79 τ. Α΄ 1982) και συγκεκριμένα στο άρθρο 1 παρ. 3 αυτού ορίζεται ότι: 1) Πρωτοβάθμιες συνδικαλιστικές οργανώσεις είναι: α) τα σωματεία, β) τα τοπικά παραρτήματα των συνδικαλιστικών οργανώσεων ευρύτερης περιφέρειας και γ) οι Ενώσεις Προσώπων, μία για κάθε εκμετάλλευση ή επιχείρηση που συνιστούν δέκα (10) τουλάχιστον εργαζόμενοι με ιδρυτική πράξη, που καταθέτουν στον γραμματέα του αρμόδιου Ειρηνοδικείου και κοινοποιούν στον εργοδότη, μόνο όμως σε επιχειρήσεις εκμεταλλεύσεις που απασχολούν λιγότερους από σαράντα (40) μισθωτούς και δεν λειτουργεί σ' αυτές σωματείο που έχει ως μέλη του τους μισούς τουλάχιστον από τους εργαζομένους σ' αυτές. και 2) η διάρκεια των Ενώσεων Προσώπων δεν μπορεί να υπερβαίνει τους έξη (6) μήνες. Αντίθετα στο άρθρο 37 του νέου αυτού νόμου ορίζεται ότι η Ένωση Προσώπων του νόμου αυτού συστήνεται τουλάχιστον από τα τρία πέμπτα (3/5) των εργαζομένων στην επιχείρηση (ή στην εκμετάλλευση που κακώς δεν διευκρινίζεται στο νόμο), ανεξαρτήτως του συνολικού αριθμού εργαζομένων σ' αυτές και χωρίς η διάρκειά της να υπόκειται σε χρονικό περιορισμό.

Επίσης στη διάταξη αυτή ορίζεται ότι, αν μετά τη σύσταση της Ένωσης Προσώπων πάψει να συντρέχει η προϋπόθεση της συμμετοχής σ' αυτή των τριών πέμπτων (3/5) των εργαζομένων στην επιχείρηση (ή εκμετάλλευση), η οποία απαιτείται για τη σύστασή της, διαλύεται χωρίς άλλη διατύπωση. Και πάλι όμως δεν διευκρινίζεται στο νόμο ποια θα είναι η τύχη της συλλογικής σύμβασης εργασίας, που τυχόν η Ένωση αυτή που διαλύθηκε είχε υπογράψει με τον εργοδότη επιχειρησιακή Σ.Σ.Ε. και με αυτή είχαν μειωθεί ή αυξηθεί οι αποδοχές των εργαζομένων ή γενικά είχαν διαφοροποιηθεί οι όροι της προηγούμενης κλαδικής ή των προηγούμενων ομοιοεπαγγελματικών Σ.Σ.Ε., που εφαρμόζονταν στην επιχείρηση πριν την υπογραφή της επιχειρησιακής αυτής Σ.Σ.Ε. Να σημειωθεί δε ότι κατά τα παγίως γινόμενα δεκτά από τα δικαστήρια στην περίπτωση διάλυσης της συνδικαλιστικής οργάνωσης που υπέγραψε μία Σ.Σ.Ε., αυτή εξακολουθεί να ισχύει και να επιδρά στα δικαιώματα και στις υποχρεώσεις που απορρέουν από αυτή μέχρι την αντικατάστασή της από μια νεότερη ρύθμιση (Σ.Σ.Ε. ή Δ.Α.), της ίδιας ή άλλης μορφής (βλ. Α.Π. 425/1996). Το ίδιο πρέπει να δεχτούμε ότι θα συμβεί και στην περίπτωση υπογραφής επιχειρησιακής Σ.Σ.Ε. από Ένωση Προσώπων που διαλύθηκε.

Για το ότι ο νέος αυτός νόμος αναφέρεται εν προκειμένω για τις Ενώσεις Προσώπων του Ν. 1264/1982 και όχι για αυτές του Α.Κ., για τις οποίες ισχύουν διαφορετικές διατάξεις, προκύπτει ευθέως και αμέσως από το επόμενο εδάφιο της παρ. 1 του άρθρου 37 κατά το οποίο « Για τα λοιπά θέματα που αφορούν την Ένωση Προσώπων, εξακολουθεί να εφαρμόζεται η περίπτωση γγ΄ του εδαφίου α΄ της παρ. 3 του άρθρου 1 του Ν. 1264/1982 που σημαίνει ότι: α) Η Ένωση Προσώπων του νόμου αυτού παύει αυτοδίκαια να λειτουργεί αν πάψει να συντρέχει μία από τις παραπάνω προϋποθέσεις (μειωθεί ο αριθμός των μελών της κάτω των 3/5 του συνόλου των εργαζομένων στην επιχείρηση ή συσταθεί επιχειρησιακό σωματείο του Ν. 1264/1982 με μέλη του πάνω από τους μισούς εργαζομένους της επιχείρησης).

Επίσης στο Ν. 1264/1982 ορίζεται ότι, αν δεν ορίζεται διαφορετικά στην ιδρυτική πράξη της Ένωσης Προσώπων για την εκλογή των εκπροσώπων της επιμελείται τριμελής εφορευτική επιτροπή. Τούτο έχει τη συνέπεια ότι παρά τον ορισμό στο νέο νόμο ότι Ένωση Προσώπων μπορεί να συσταθεί σε επιχείρηση ανεξαρτήτως αριθμού εργαζομένων, δεν θα είναι δυνατή σύστασή της αφού δεν μπορεί να υπάρξει εφορευτική επιτροπή αν απασχολούνται σ' αυτή μέχρι τρεις μισθωτοί, εκτός αν στην ιδρυτική πράξη κάθε συγκεκριμένης Ένωσης Προσώπων ορίζεται μεγαλύτερος αριθμός μελών της εφορευτικής επιτροπής και επομένως ο ελάχιστος αριθμός προσωπικού της επιχείρησης δεν μπορεί να είναι μικρότερος από αυτόν που ορίζει η ιδρυτική πράξη της Ένωσης ή τα πέντε π.χ. άτομα.

Επίσης οι Ενώσεις Προσώπων για να λειτουργήσουν νόμιμα σύμφωνα με το εδάφιο γγ) της παρ. 3 του άρθρου 1 του Ν. 1264/1982, οφείλουν: α) να τηρούν τα βιβλία που προβλέπονται για τις λοιπές συνδικαλιστικές οργανώσεις του Ν. 1264/1982, (Μητρώο, Πρακτικών συνεδριάσεων γενικής συνέλευσης και Δ.Σ., Ταμείου και Περιουσίας), τα οποία να φροντίζουν να θεωρούνται από τον γραμματέα του Πρωτοδικείου της έδρας τους, β) να εγγράφουν μέλη τους μόνο εργαζομένους που συμπλήρωσαν δίμηνη εργασία στην επιχείρηση, γ) για τη συνέλευση των μελών, την απαρτία και τη λήψη των αποφάσεων της Ένωσης, τόσο στη Γ.Σ. όσο και στο Δ.Σ. αυτής, εφαρμόζονται, σύμφωνα με το άρθρο 8 του Ν. 1264/1982, όλες οι διατάξεις του Α.Κ. που αφορούν την οργάνωση και λειτουργία των σωματείων.

Από όλα τα παραπάνω προκύπτει κατά τη γνώμη μου, ότι και πάλι η προσπάθεια διευκόλυνσης της υπογραφής επιχειρησιακών Σ.Σ.Ε. για την αντιπαράθεσή τους με τους ευνοϊκότερους όρους των αντίστοιχων κλαδικών Σ.Σ.Ε., οι οποίες να σημειωθεί ότι δεν θα εφαρμόζονται μετά την υπογραφή επιχειρησιακής Σ.Σ.Ε., αφού ο νέος νομός με την παρ. 5 του άρθρου 37 ορίζει ρητά ότι η επιχειρησιακή Σ.Σ.Ε. σε περίπτωση συρροής της με κλαδική Σ.Σ.Ε./Δ.Α. υπερισχύει αυτής και τούτο σε αντίθεση με όσα όριζε το άρθρο 10 του Ν. 1876/1990 με βάση την αρχή της ευνοϊκότερης ρύθμισης, που παύει να ισχύει από την έναρξη της ισχύος του νέου αυτού νόμου.

Με την παρ. δε 2 του άρθρου αυτού, καταργείται η παρ.5Α του άρθρου 3 του Ν. 1876/1990, που προστέθηκε με το άρθρο 13 του μόλις προ 9μήνου τεθέντος σε ισχύ νόμου 3899/2010, χωρίς το νέο είδος επιχειρησιακών Σ.Σ.Ε. να κριθεί νομολογιακά και να αξιολογηθεί, για την ανάγκη που επέβαλε τότε την καθιέρωσή του.

Επίσης με την διάταξη 1β της παρ. 3 του άρθρου αυτού (37), σε αντίθεση με ότι όριζε ο Ν. 1876/1990, καθιερώνεται η ικανότητα προς υπογραφή επιχειρησιακής Σ.Σ.Ε., κάθε εργοδότη, ανεξαρτήτως του αριθμού των απασχολουμένων μισθωτών στην επιχείρηση ή την εκμετάλλευση.

Άλλωστε για την διαπίστωση των 3/5 των εργαζομένων σε κάθε επιχείρηση ή εκμετάλλευση, προκύπτει αμφισβήτηση για τον ακριβή αριθμό των εργαζομένων στις οριακές περιπτώσεις που από το μαθηματικό υπολογισμό των 3/5, προκύπτει κλάσμα αριθμού εργαζομένων όπως π.χ. στην περίπτωση ατελούς διαίρεσης στις περιπτώσεις 57 : 5 Χ 3 = 34,2 ή 38 : 5 Χ 3 = 22,8 δηλαδή κάτω ή πάνω του μισού.

Με την επόμενη παρ. 5 του κρινόμενου άρθρου 37 του νέου νόμου, καθιερώνεται, σε αντίθεση με αυτά που όριζαν τα άρθρα 7 και 10 του Ν. 1876/1990, για τη θεμελίωση της αρχής της ευνοϊκότερης ρύθμισης που ίσχυε μέχρι τις αρχές του προηγούμενου έτους 2010 στο εργατικό μας δίκαιο, η υπεροχή των επιχειρησιακών ρυθμίσεων, έστω και δυσμενέστερων για τους εργαζόμενους, έναντι των όρων των κλαδικών ρυθμίσεων, όχι όμως και έναντι των όρων της Εθνικής γενικής Σ.Σ.Ε. Στη διάταξη αυτή λαμβάνεται πρόνοια ώστε να καταργηθεί αυτή η προτεραιότητα αυτόματα με τη λήξη του Μεσοπρόθεσμου Πλαισίου Δημοσιονομικής Στρατηγικής, της γνωστής μας δηλαδή πολιτικής του Μνημονίου που ψηφίσθηκε με το Ν. 3845/2010 και αναπροσαρμόζεται κάθε φορά με νέα μέτρα.

Επίσης με το κρινόμενο άρθρο (37) λαμβάνεται πρόνοια ώστε, έστω και προσωρινά όπως και στην προηγούμενη περίπτωση της συρροής συλλογικών ρυθμίσεων, να παύση να ισχύει η δυνατότητα της επέκτασης των αποτελεσμάτων των Σ.Σ.Ε./Δ.Α. με την κήρυξή τους, με απόφαση του Υπουργού Εργασίας ως γενικώς υποχρεωτικών. Η διάταξη όμως αυτή, όπως υποστηρίχθηκε και από μία πλευρά της συμπολίτευσης στη Βουλή κατά ψήφιση του νόμου, έρχεται σε αντίθεση με τον σκοπό και την ουσία του συστήματος επίλυσης των συλλογικών διαφορών εργασίας, που έχει καθιερώσει ο Ν. 1876/1990, αφού δημιουργεί καταστάσεις αθέμιτου ανταγωνισμού και σκοπός της είναι η καθιέρωση ίσων και ομοιόμορφων όρων εργασίας σε ολόκληρο επαγγελματικό τομέα στην περιοχή ισχύος της καθώς και η προστασία της συλλογικής ρύθμισης από ανεπιθύμητο ανταγωνισμό (βλ. σχετικά και τις Α.Π. 521/2001, 598/1999 κ.λπ.).

Παράλληλα με τη διάταξη αυτή τροποποιείται και η διάταξη του Ν. 1876/1990, που αφορά στην έναρξη ισχύος των Υπουργικών Αποφάσεων με τις οποίες κηρύσσονται οι Σ.Σ.Ε./Δ.Α. ως γενικά υποχρεωτικές και ορίζεται ότι οι αποφάσεις αυτές θα ισχύουν πλέον από την ημερομηνία δημοσίευσης τους στο ΦΕΚ και όχι από την ημερομηνία έκδοσή τους ή από την ημερομηνία υποβολής της αίτησης για κήρυξή τους ως υποχρεωτικών, όπως όριζε η διάταξη του άρθρου 11 παρ, 3 του Ν. 1876/1990.


Συμπεράσματα

Μετά από αυτές τις διαπιστώσεις καταλήγουμε, για διευκόλυνση των αναγνωστών μας στα εξής συμπεράσματα:

1. Με τις διατάξεις αυτές δεν παύει άμεσα η ισχύς των κλαδικών Σ.Σ.Ε. και Δ.Α. που ήδη ισχύουν και εφαρμόζονται, ούτε όμως και των τυχόν εφαρμοζόμενων στην επιχείρηση ομοιοεπαγγελματκών ρυθμίσεων, για τις οποίες να σημειωθεί ότι ο νόμος σιωπά που σημαίνει, κατά τη γνώμη μου, ότι θα έχουν και αυτές την τύχη της κλαδικής ρύθμισης,. Παρέχεται δηλαδή η δυνατότητα στο επίπεδο της επιχειρησιακής διαπραγμάτευσης, εργοδότη και σωματείου ή Ένωσης Προσώπων, να υπογράφεται Σ.Σ.Ε. με όρους δυσμενέστερους για τους εργαζομένους από αυτούς που περιέχει τόσο η κλαδική όσο και οι τυχόν ομοιοεπαγγελματικές Σ.Σ.Ε. που υπάγονται σ' αυτές ήδη, όχι όμως και από τους όρους της ισχύουσας Εθνικής Γενικής Σ.Σ.Ε.

2. Την επιχειρησιακή Σ.Σ.Ε. μπορεί πλέον από την πλευρά των εργαζομένων να την υπογράφει, εκτός από το σωματείο των εργαζομένων της επιχείρησης ή το πρωτοβάθμιο κλαδικό σωματείο που όριζε ο Ν. 1876/1990, και η Ένωση Προσώπων του Ν. 1264/1982, που μπορεί μεν να συσταθεί με μικρότερο αριθμό μελών που ορίζει ο Α.Κ. για τα σωματεία όχι όμως κάτω των τριών μισθωτών ή ακόμη και των πέντε (5), αλλά με τις ίδιες διαδικασίες και υποχρεώσεις λειτουργίας της, όπως και τα σωματεία.

3. Αναστέλλεται η δυνατότητα του Υπουργού να κηρύσσει υποχρεωτικές τις Σ.Σ.Ε. και Δ.Α. μέχρι τη λήξη του Μνημονίου και των έκτακτων μέτρων που λαμβάνονται για την οικονομία της Χώρας.

4. Οι επιχειρησιακές Σ.Σ.Ε. και Δ.Α. που υπογράφονται από την ισχύ του νόμου αυτού, υπερέχουν κατά προτεραιότητα και εφαρμόζονται υποχρεωτικά, έστω και αν περιέχουν δυσμενέστερους όρους για τους εργαζόμενους από τους όρους της τυχόν ισχύουσας κλαδικής Σ.Σ.Ε., όχι όμως και της Ε.Γ.Σ.Σ.Ε.

5. Οι Σ.Σ.Ε. και Δ.Α. που θα κηρύσσονται υποχρεωτικές στο μέλλον, όταν παύση η σχετική απαγόρευση, οι σχετικές Υπουργικές Αποφάσεις θα ισχύουν από τη δημοσίευσή τους στο ΦΕΚ και όχι από την ημερομηνία έκδοσής τους ή την ημερομηνία υποβολής της σχετικής αίτησης, που όριζε ο Ν.1876/1990.